Meşru gayrimeşru

 

Meşruiyet

Meşruiyet, siyaset biliminde “siyasi düzenin kurum ve yöntemlerinin en uygun kurumlar olduğu yolundaki inanç ve güven” ifadesiyle tanımlanır.

  Sosyal bilimlerde ise meşruiyet, bir eylemin, sürecin veya ideolojinin belirli bir toplumdaki normlara ve değerlere bağlılığıyla meşru hale geldiği süreci ifade eder.

Max Weber; meşruiyeti, siyasi rejimlerin devamlılığını sürdürebilmesi için en önemli faktör olarak görmektedir.

 Behice Boran ise “Toplumsal meşruiyet yasal meşruiyetten daha önemlidir. Çünkü yasal meşruiyet iktidarın gücüne ve keyfine göre yitirilebilir ama toplumsal meşruiyet kazanılmışsa o kalır” der.

 Behice Boran yakın tarihin önemli Sosyologlarından birisidir. Biz onu siyasetçi kimliği ile tanımış olsak da özellikle köy monografisiçalışmalarında  Türkiye’nin ilklerindendir.

 Meşruiyet neden gündemimizde sorusunun  cevabı hepimizce malum. ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrak Cumhurbaşkanımızın ABD ziyareti öncesi “Mesele sınırlar, S-400 ya da F-16’lar değil. Mesele MEŞRUİYET” dedi. Ve ekledi: Başkan Trump (Erdoğan’ı kast ederek) “ona meşruiyet vermeliyim” diyor demekle de kendi meşruiyet yorumunun Trump’ın bu sözüne dayandığını söylemiş oldu.

Peki nedir bu meşruiyet?

Ya da kaybedilmiş mi ki verilsin?

Ya da bu ne cüret mi?

  Ben bunun BOP eş başkanlığı bağlamında ele alınmasından yanayım. Ve bunun güçlünün ukalalığı olmadığını, bilakis bilinçli ve açık bir şekilde kullanıldığını düşünüyorum. Erdoğan-Trumpgörüşmesi sonrası yapılan açıklamalardan anladığım,meşruiyet kazandırıcı ana etkenin müttefikliğin tadilat yapılarak yeniden tescillenmesidir.

 Peki bu durum neden ortaya çıktı ya da gerekli görüldü derseniz? Önce Lübnan Hizbullah’ı yani İran'ın İsrail karşısındaki uzak kolu, sonra Esedsiz -dolayısıyla Rusyasız - Suriye, sönükleştirilen İran ve nihayet sürecin ve bölgenin dışına itilen Rusyadenklemi tamamlandığında Türkiye’nin alternatif ilişkileri ve ilişki arayışları da boşa düşmüş oldu. İşte ABD bu durumun Erdoğan’ın dolayısıyla Türkiye’nin BOP merkezli pozisyona yeniden net bir şekilde oturduğunu ilan eden bir kavram olarak Meşruiyeti kullandı. Yani kendi gözüyle taşlar yerine oturmuş oldu.

    Sosyal bilimlerdeki tanıma dönersek; Kendini dünyanın yöneteni olarak gören ABD’nin öncebölgeyi dizayn edip sonra da ortaya çıkan sonuçlarımeşrulaştırma çalışmasının bir parçasıdır bu açıklamalar.

Behice Boran’ın meşruiyet tanımında ise asıl olanın toplumsal meşruiyet olduğunu görüyoruz ki bizim asıl sorunumuzda bu! Neden mi? Çünkü bizde siyaset uzun süredir çatışmadan ve ayrışmadan besleniyor. Bu da en çok ortak değerlerimizi aşındırıyor. Milli birlik dediğimiz ve tutkalı bu ortak değerler olanbirleştirici gücü zayıflatan bu durum tam da Nasrettin Hoca’nın bindiği dalı kesmek olarak bildiğimiz fıkrasındaki duruma benziyor.

  Siyaset biliminde meşruiyetin, kurumsal yapının gücü ve güvenirliği olduğunu dikkate aldığımızda, bizim ülke olarak asıl burada yoğunlaşmamız gerektiği ortaya çıkıyor. Zira özellikle son zamanlarda kurumsal yapımız çok yıprandı.

  Weber’in meşruiyeti, siyasi rejimlerin devamlılığını sürdürebilmesi için en önemli faktör olarak görmesi son derece yerinde bir tespittir.

Velhasıl, burada gözden kaçan/kaçırılan asıl mesele/sorun, İngiltere’de (Balfour Deklarasyonuile) peydahlanıp Ortadoğu’nun başına bela edilen GAYRİMEŞRU İsrail’dir.